Co uczeń ma umieć po tym dziale
Pytanie wiodące z rozporządzenia: Jak wspólnie tworzymy szkołę? Poniżej wymagania podstawowe działu, zamienione na zadania, które da się sprawdzić na kartkówce albo sprawdzianie.
| Wymaganie | Zadanie na sprawdzianie |
|---|---|
| Opisuje znaczenie statutu oraz prawa i obowiązki ucznia, zna ich źródła | Dopasowanie praw ucznia do dokumentu, który je określa, i reakcja na naruszenie reguł. |
| Diagnozuje problemy i potrzeby społeczności szkolnej, proponuje rozwiązania | Krótki plan działania: problem, dane, propozycja, kto decyduje. |
| Opisuje ideę samorządności: samorząd klasowy, szkolny, rada szkoły | Schemat organów szkoły z zadaniami każdego z nich. |
| Analizuje mechanizmy włączania uczniów w decydowanie o szkole | Ocena trzech przykładów: czy to rzeczywisty wpływ, czy tylko konsultacja. |
| Wykorzystuje wybrany mechanizm samodzielnie lub w grupie | Zadanie praktyczne: wniosek do samorządu z uzasadnieniem. |
Teczka sprawy: przykład do pracy na lekcji
Czas na przerwę w sali, która jest zamknięta
Uczniowie klasy drugiej chcą otwarcia sali przy bibliotece w czasie długiej przerwy. Dyrekcja mówi, że to niemożliwe, bo nikt nie pilnuje.
- Do kogo adresujesz wniosek i dlaczego właśnie tam?
- Jakie dwa argumenty i jakie jedno rozwiązanie problemu pilnowania zawrzesz?
- Jak sprawdzisz, czy sprawa została rozpatrzona?
punkty do portfolio: 3 · wzór wniosku w teczce
Zadanie z kluczem odpowiedzi
Zadanie. Kto uchwala regulamin samorządu uczniowskiego i w jakim głosowaniu? Czy może on być sprzeczny ze statutem szkoły?
Regulamin samorządu uczniowskiego uchwala ogół uczniów w głosowaniu równym, tajnym i powszechnym (Prawo oświatowe). Nie może być sprzeczny ze statutem szkoły. 1 pkt za podmiot uchwalający, 1 pkt za rodzaj głosowania, 1 pkt za zależność od statutu. Razem 3 pkt.
Typowe błędy na sprawdzianie z działu II
- Pomylenie statutu (dokument szkoły) z regulaminem samorządu (dokument uchwalany przez uczniów).
- Utożsamianie samorządu uczniowskiego z radą szkoły. Rada szkoły to inny organ, w którym zasiadają przedstawiciele nauczycieli, rodziców i uczniów.
- Odpowiedzi „zgłosić dyrektorowi” na każdy problem, bez znajomości dostępnych mechanizmów.
Wymagania fakultatywne: wybierz co najmniej jedno
Nauczyciel realizuje przynajmniej jedno wymaganie fakultatywne z działu. Oto z czego można wybierać:
- analiza regulaminu samorządu lub innego regulaminu szkolnego i propozycje zmian;
- podstawy systemu oświaty: finansowanie, programy nauczania, obowiązek szkolny i obowiązek nauki;
- mediacje w konfliktach rówieśniczych i szkolnych.
Wybory w szkole krok po kroku: wybory do samorządu uczniowskiego, plakat wyborczy i jak działa samorząd uczniowski.
Pytania nauczycieli
Tak. Prawo oświatowe przewiduje samorząd uczniowski w każdej szkole: tworzą go wszyscy uczniowie, a zasady wyboru i działania organów określa regulamin uchwalany przez ogół uczniów.
Najlepiej na lekcji praktycznej: ordynacja, kandydaci, kampania, głosowanie, protokół. Opisaliśmy to na stronie o wyborach do samorządu uczniowskiego.
Statut to podstawowy dokument szkoły, który m.in. określa prawa i obowiązki uczniów oraz zasady oceniania. Regulamin samorządu uchwalają uczniowie i opisuje on wybory oraz działanie organów samorządu. Regulamin nie może być sprzeczny ze statutem.
To rozmowa stron sporu z neutralnym, bezstronnym mediatorem. Udział jest dobrowolny, a rozwiązanie wypracowują same strony, nie mediator.